ಕರ್ನಾಟಕ

₹10 ಏರಿಕೆ ಅನಿವಾರ್ಯವೇ? ನಂದಿನಿ ಹಾಲು ದರ: ರೈತರಿಗೆ ನೆರವು, ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹೊರೆ?

ನಂದಿನಿ ಹಾಲು ದರ ಏರಿಕೆ ಚರ್ಚೆಯ ನಡುವೆ ಹೈನುಗಾರರು, ಹಾಲಿನ ಕ್ಯಾನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ದೃಶ್ಯ

ದಿವಾಳಿಯಂಚಿನಲ್ಲಿ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚದ ಏರಿಕೆ

ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಸರಾಸರಿ 1.04 ಕೋಟಿ ಲೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಹಾಲು ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಸುಮಾರು 25 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೈತ ಕುಟುಂಬಗಳು 15,000ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಕರ ಸಂಘಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾಲನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚವು ದಿನೇದಿನೇ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರು ಹಾಲು ಒಕ್ಕೂಟದ (ಬಮುಲ್) ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡಿ.ಕೆ. ಸುರೇಶ್ ನೇತೃತ್ವದ ನಿಯೋಗವು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಕ್ಯಾಟಲ್ ಫೀಡ್ (ಪಶು ಆಹಾರ), ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಒಣ ಮೇವಿನ ಬೆಲೆ, ಮತ್ತು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಔಷಧೋಪಚಾರದ ವೆಚ್ಚ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೆಎಂಎಫ್ ಪೂರೈಸುವ ‘ನಂದಿನಿ ಗೋಲ್ಡ್’ ಪಶು ಆಹಾರದ ದರವು ಪ್ರತಿ ಟನ್‌ಗೆ ₹23,950 ಆಗಿದ್ದರೆ, ‘ನಂದಿನಿ ಬೈಪಾಸ್’ ಕ್ಯಾಟಲ್ ಫೀಡ್ ದರ ₹26,350 ತಲುಪಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಬರಗಾಲದಿಂದಾಗಿ ಮೇವಿನ ಲಭ್ಯತೆ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ರೈತರು ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಅಥವಾ ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಗೆ ಮೇವು ಖರೀದಿಸುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದಾರೆ. ಸದ್ಯ ಜಿಲ್ಲಾ ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ರೈತರಿಂದ ಹಾಲನ್ನು ಲೀಟರ್‌ಗೆ ಕೇವಲ ₹35 ದರದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿವೆ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹5 ರಷ್ಟು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಧನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಮೊತ್ತವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಏನೇನೂ ಸಾಲದು ಎಂಬುದು ಹೈನುಗಾರರ ಅಳಲಾಗಿದೆ.

ಕೆಎಂಎಫ್ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ

ರೈತರ ಸಂಕಷ್ಟದ ಜೊತೆಗೆ, ಹಾಲು ಶೇಖರಣೆ, ಶೀತಲೀಕರಣ, ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಸಾಗಾಣಿಕೆ (ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪೋರ್ಟೇಷನ್) ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ವೆಚ್ಚಗಳು ಶೇ. 30 ರಿಂದ 50 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಡೀಸೆಲ್ ದರ ಏರಿಕೆ, ವಿದ್ಯುತ್ ದರ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕೂಲಿ ಹೆಚ್ಚಳವು ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ಗೆ ಸರಾಸರಿ ₹8.25 ರಿಂದ ₹10.75 ಕ್ಕೆ ಜಿಗಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಒಕ್ಕೂಟಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ ಹಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಅಂದಾಜು ₹2.50 ರಷ್ಟು ನಷ್ಟ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದೆ.

2026ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಿಂದ ಜುಲೈ ವರೆಗಿನ ಆರ್ಥಿಕ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ರಾಜ್ಯದ 16 ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ಪೈಕಿ 11 ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಲಾಭದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, 5 ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ತೀವ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿವೆ. ಬೆಂಗಳೂರು (ಬಮುಲ್) ₹15.73 ಕೋಟಿ, ಹಾಸನ ₹11.72 ಕೋಟಿ, ಮಂಡ್ಯ ₹10.69 ಕೋಟಿ ಹಾಗೂ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ₹9.22 ಕೋಟಿ ಲಾಭ ದಾಖಲಿಸಿವೆ. ಆದರೆ, ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ ಒಕ್ಕೂಟವು ₹11.88 ಕೋಟಿ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಕೋಲಾರ (ಕೊಮುಲ್) ₹5.48 ಕೋಟಿ, ವಿಜಯಪುರ-ಬಾಗಲಕೋಟೆ ₹1.24 ಕೋಟಿ, ಹಾವೇರಿ ₹38.48 ಲಕ್ಷ ಮತ್ತು ಕಲಬುರಗಿ ಒಕ್ಕೂಟವು ₹30.13 ಲಕ್ಷಗಳಷ್ಟು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಿವೆ.

ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ, ಗದಗ, ಹಾವೇರಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಧಾರವಾಡ ಸಹಕಾರ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಕರ ಒಕ್ಕೂಟವು (ಡಮುಲ್ – DAMUL) 904 ಕಾರ್ಯನಿರತ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪ್ರತಿದಿನ 2.10 ಲಕ್ಷದಿಂದ 5.3 ಲಕ್ಷ ಲೀಟರ್ ಹಾಲನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರ ಪಾಲಿಗೆ ಬೃಹತ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿರುವ ಇಂತಹ ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ದೈನಂದಿನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಮೇಲೂ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚದ ಏರಿಕೆಯು ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡ ಹೇರುತ್ತಿದೆ. ಆದರೂ, 2025ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೆಎಂಎಫ್ 1100 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ ಸಿಹಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ₹46 ಕೋಟಿಗಳ ದಾಖಲೆಯ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸಿರುವುದು ಆಶಾದಾಯಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ.

ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಾಲಿನ ದರ ಮತ್ತು ಖರೀದಿ ಸಮರ

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನಂದಿನಿ ಹಾಲಿನ ದರವು ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಡೇರಿಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಕಡಿಮೆಯಿದೆ. ಇದು ರೈತರಿಗೆ ಮತ್ತು ಒಕ್ಕೂಟಗಳಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರೈತರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ದರ ನೀಡಿ ಹಾಲನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಗಡಿಭಾಗದ ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಹಾಲು ಶೇಖರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಪೈಪೋಟಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿವೆ.

ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಕರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ದರಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ವಿವರ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿದೆ:

ರಾಜ್ಯ / ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ರೈತರಿಗೆ ನೀಡುವ ಕನಿಷ್ಠ ಖರೀದಿ ದರ (ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ಗೆ)
ಕರ್ನಾಟಕ (ನಂದಿನಿ)₹35.00 (+ ₹5 ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಧನ)
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ (ಗೋಕುಲ್)₹40.05 – ₹41.00
ಗುಜರಾತ್ (ಅಮೂಲ್)₹40.03
ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ (ಹೆರಿಟೇಜ್ / ವಿಜಯ)₹41.50 – ₹42.00
ಕೇರಳ (ಮಿಲ್ಮಾ)₹41.80
ತಮಿಳುನಾಡು (ಆವಿನ್)₹42.24

(ಮೂಲ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು: ಹಾಲು ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ವರದಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2026)

[cite: 3, 4]

ಈ ಪಟ್ಟಿಯು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುವಂತೆ, ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಖರೀದಿ ದರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನ ದರವು ಕನಿಷ್ಠ ₹10 ರಿಂದ ₹12 ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ ₹8 ರಿಂದ ₹10 ದರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಅನಿವಾರ್ಯ ಎಂಬ ಬಲವಾದ ವಾದವನ್ನು ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿಟ್ಟಿವೆ.

ಹೋಟೆಲ್ ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಹಾರ

ಹಾಲು ಕೇವಲ ಪಾನೀಯವಲ್ಲ, ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಟೋನ್ಡ್ ಹಾಲಿನ (ನೀಲಿ ಪ್ಯಾಕೆಟ್) ದರ ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹46, ಸ್ಪೆಷಲ್ (ಹಸಿರು) ₹50 ಹಾಗೂ ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿನ (ಕಿತ್ತಳೆ) ದರ ₹52 ಇದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ದರವು ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಕೇಳಿದಂತೆ ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹10 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆಯಾದರೆ, ಗ್ರಾಹಕರ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಬಜೆಟ್ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬುಡಮೇಲಾಗಲಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರು ಹಾಗೂ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡದ ಹೋಟೆಲ್ ಮಾಲೀಕರು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಗೆ ತೀವ್ರ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೋಟೆಲ್ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹2 ಅಥವಾ ₹3 ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಳವಾದರೆ ಅದನ್ನು ಉದ್ಯಮವು ಹೇಗೋ ಭರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ ದಿಢೀರ್ ₹10 ರಷ್ಟು ಭಾರಿ ಏರಿಕೆಯಾದರೆ, ಟೀ, ಕಾಫಿ, ಮೊಸರು, ಮಜ್ಜಿಗೆ, ಬೆಣ್ಣೆ, ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಲಿನ ದರವನ್ನು ಆರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಅಥವಾ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ ಎಂಬುದು ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಸಲಹೆಯಾಗಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಕೆಸರೆರಚಾಟ: ಹಿಂದಿನ ಏರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಪಕ್ಷಗಳ ವಾಗ್ದಾಳಿ

ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪವು ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿದ್ದು, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಮುಗಿಬಿದ್ದಿವೆ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ಆರೋಪದಂತೆ, ಕಳೆದ ಮೂರುವರೆ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹಲನೇ ಬಾರಿಯ ದರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯಾಗಲಿದೆ. 2023ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹3 ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ತದನಂತರ 2024ರ ಜೂನ್‌ನಲ್ಲಿ, ಹಾಲಿನ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು 50 ಎಂ.ಎಲ್ (ml) ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, ದರವನ್ನು ₹2 ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು (ಇದೊಂದು ರೀತಿಯ ಶ್ರಿಂಕ್‌ಫ್ಲೇಶನ್ ತಂತ್ರವಾಗಿತ್ತು). ಆನಂತರ 2025ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ₹4 ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.

ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಆರ್. ಅಶೋಕ್ ಮತ್ತು ಬಿಜೆಪಿ ರಾಜ್ಯಾಧ್ಯಕ್ಷ ಬಿ.ವೈ. ವಿಜಯೇಂದ್ರ ಅವರು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನ್ನ ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆ ಇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಡವರು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದವರ ದಿನಬಳಕೆ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಬರೆ ಎಳೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತೀವ್ರ ವಾಗ್ದಾಳಿ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಡೀಸೆಲ್ ದರ ಏರಿಕೆಯ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಈ ಹಾಲಿನ ದರ ಏರಿಕೆಯು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ನುಂಗಲಾರದ ತುತ್ತಾಗಿದೆ ಎಂದು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎಚ್.ಡಿ. ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಸಹ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಂದಿನಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್: ತಿರುಪತಿ ಲಡ್ಡು ಮತ್ತು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಕಡಿತ

ರಾಜ್ಯದೊಳಗೆ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯ ಚರ್ಚೆಗಳು ತಾರಕಕ್ಕೇರಿರುವಾಗಲೇ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಂದಿನಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಕಡೆ ಹಾಲಿನ ದರ ಹೆಚ್ಚಳದ ಭೀತಿ ಇದ್ದರೂ, 2025ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 22ರಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ (GST) ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಂದಿನಿಯ ತುಪ್ಪ, ಪನೀರ್, ಬೆಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಐಸ್‌ಕ್ರೀಮ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಕೆಎಂಎಫ್ ಇಳಿಕೆ ಮಾಡಿತ್ತು.

ಇದೇ ವೇಳೆ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತಿರುಪತಿ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯದ ಲಡ್ಡು ಪ್ರಸಾದದಲ್ಲಿ ಕಲಬೆರಕೆ ತುಪ್ಪ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಭಾರಿ ವಿವಾದ ಭುಗಿಲೆದ್ದಿತ್ತು. ಈ ಸ್ಕ್ಯಾಮ್ ಮತ್ತು ವಿವಾದದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡ ತಿರುಮಲ ತಿರುಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನಂ (ಟಿಟಿಡಿ – TTD) ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯು, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಭರವಸೆಯಾಗಿ ಕೆಎಂಎಫ್‌ಗೆ 350 ಟನ್ ‘ನಂದಿನಿ’ ತುಪ್ಪ ಪೂರೈಸುವಂತೆ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ. ಟಿಟಿಡಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬಿ.ಆರ್. ನಾಯ್ಡು ಅವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದ್ದು, ದೇವಸ್ಥಾನದ ಒಟ್ಟು ತುಪ್ಪದ ಬೇಡಿಕೆಯ ಶೇ. 62 ರಷ್ಟನ್ನು ಕೆಎಂಎಫ್ ಪೂರೈಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಕಲಬೆರಕೆ ಅಥವಾ ಮಾಫಿಯಾ ಕೈವಾಡವನ್ನು ತಡೆಯಲು, ಕೆಎಂಎಫ್ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕ ಎಂ.ಕೆ. ಜಗದೀಶ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ತುಪ್ಪ ಪೂರೈಸುವ ಟ್ಯಾಂಕರ್‌ಗಳಿಗೆ ಜಿಪಿಎಸ್ (GPS) ಮತ್ತು ಜಿಯೋ-ಲೊಕೇಶನ್ (Geo-location) ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ನಂದಿನಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಅಪಾರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಬೇರುಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ರೈತರನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸದೃಢಗೊಳಿಸುವುದು ಕೆಎಂಎಫ್ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿರುವ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಮುಂದೇನು? (What happens next?)

ಹಾಲು ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ₹10 ರಷ್ಟು ಭಾರಿ ದರ ಏರಿಕೆಗೆ ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿದಿದ್ದರೂ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ₹4 ರಿಂದ ₹5 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರ ಮನವೊಲಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಆತುರದ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ಕಳೆದ 10 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪಶು ಆಹಾರದ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಆದ ಬದಲಾವಣೆ, ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ, ಹಾಗೂ ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ದರ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಕುರಿತು ಸಮಗ್ರ ವರದಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ವರದಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾದ ಬಳಿಕ, ಮುಂಬರುವ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ (ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ) ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಿ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು. ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರ್ಕಾರವು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ವಿಪರೀತ ಹೊರೆಯಾಗದಂತೆ ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್‌ಗೆ ₹4 ರಿಂದ ₹5 ರಷ್ಟು ದರ ಹೆಚ್ಚಳಕ್ಕೆ ಹಸಿರು ನಿಶಾನೆ ತೋರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಹಾಲಿ ₹46 ಇರುವ ಟೋನ್ಡ್ ಹಾಲಿನ ದರ ₹50 ಅಥವಾ ₹51 ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಲಿದೆ.

ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಈ ದರ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ರೈತರು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾ ಹಾಲು ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ 70:30 ರ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲು ಕೆಎಂಎಫ್ ಚಿಂತನೆ ನಡೆಸಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುವ ಪ್ರತಿ ಐದು ರೂಪಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ₹3.50 ನೇರವಾಗಿ ಹೈನುಗಾರರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆಯಾಗಲಿದೆ ಹಾಗೂ ಉಳಿದ ಮೊತ್ತ ಒಕ್ಕೂಟಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗಲಿದೆ. ಕೃಷಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಹಣದುಬ್ಬರದ ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಂದಿನಿ ಹಾಲಿನ ದರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯು ಅನಿವಾರ್ಯ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯರ ಬದುಕಿಗೆ ನುಂಗಲಾರದ ಬಿಸಿತುಪ್ಪವಾಗದಂತೆ ಸರ್ಕಾರ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕಿದೆ.

ಮೂಲಗಳ ಪಟ್ಟಿ (Sources):


ಮೂಲಗಳು (25)
  1. timesofindia.indiatimes.com — 134491593.cms
  2. karnataka.thefederal.com — Kmf nandini milk price hike demand cm dk shivakumar 257390
  3. vijaykarnataka.com — 134441549.cms
  4. etvbharat.com — Karnataka unions seek hike in nandini milk prices here is the story of loss and
  5. siasat.com — Nandini price hike govt weighs farmer returns consumer burden 3549038
  6. kmfnandini.coop
  7. newskarnataka.com
  8. timesofindia.indiatimes.com — 134507472.cms
  9. thesouthfirst.com — Kmf hikes nandini milk price by %E2%82%B92 as the quantity increases by 50 ml fr
  10. kannada.asianetnews.com — Karnataka govt nandini milk price hike for the 3rd time in 20 month ashoka criti
  11. dairynews.today — Karnataka s kmf implements two rupees per liter price hike adds 50ml to nandini
  12. facebook.com
  13. thehindu.com — Article68330860.ece
  14. hindustantimes.com — Nandini milk prices increased by rs 2 per litre in karnataka check latest rates
  15. youtube.com — Watch
  16. hosadigantha.com — Green signal for nandini milk price hike likely to cost 45 more per litre
  17. urbanacres.in — Nandini milk price hike demand puts karnataka consumers on alert
  18. newsable.asianetnews.com — Nandini milk price hike karnataka unions seek 10 per litre cabinet to decide art
  19. theprint.in
  20. thehindu.com — Article68664847.ece
  21. timesofindia.indiatimes.com — 128495783.cms
  22. thehindu.com — Article70648087.ece
  23. thefederal.com — Tirupati laddu row kmf using gps to track nandhini ghee supplied to ttd says off
  24. m.economictimes.com — 113674141.cms
  25. dkmul.com — About us

ನಿಮ್ಮದೊಂದು ಉತ್ತರ

ನಿಮ್ಮ ಮಿಂಚೆ ವಿಳಾಸ ಎಲ್ಲೂ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅತ್ಯಗತ್ಯ ವಿವರಗಳನ್ನು * ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ